Japonia w obiektywie Człowiek od niepamiętnych czasów chronił się przed deszczem. Początkowo w jaskiniach i pod strzechami. Ktoś jednak wpadł na genialny pomysł, że przecież można stworzyć przenośny „dach nad głową”, który pozwoli swobodnie przemieszczać się nawet podczas ulewy.
W Japonii parasole to coś więcej niż schronienie przed deszczem. Czy niebo spowite jest ciemnymi chmurami, czy leje się żar z nieba, japońskie ulice mienią się kolorowymi parasolami. To element niezwykłej japońskiej kultury, która zadziwia cały świat. Skąd w Japonii tyle parasoli i jaka jest ich historia?
Historia japońskich parasoli
W Japonii parasole to nie tylko element życia codziennego, ale również ważny składnik kultury i częsty motyw sztuki. Pierwsze parasole powstawały w Chinach z piór i jedwabiu. Między 538 a 710 rokiem zaczęto wyrabiać papierowe, specjalnie naoliwiane parasole. Z Chin, przez Koreę, przywędrowały do Japonii.
Początkowo były to towary luksusowe i miały znaczenie duchowe. Pozwolić sobie na nie mogły jedynie najbogatsze rody. Dopiero z czasem stały się dobrem powszechnym. Po II wojnie światowej rozpoczęto produkcję plastikowych parasoli. Wszystko za sprawą obrusów z tworzyw sztucznych przywożonych do Japonii przez siły okupacyjne. Stały się one inspiracją dla firmy White Rose, która stworzyła pierwszy na świecie plastikowy parasol. Właśnie wtedy rozpoczął się „parasolowy boom”. Dziś większość parasoli produkowana jest masowo w Chinach, a White Rose jest jedną z nielicznych firm nadal produkujących je w Japonii.
Parasole do tańca i do różańca
Podczas gdy w większości krajów parasole służą głównie do ochrony przed deszczem, w Japonii powstaje wiele ich rodzajów. Jedne, cięższe, przeznaczone są dla mężczyzn, inne wyłącznie dla kobiet. Tworzy się parasole używane do tańca czy podczas imprez plenerowych, na przykład ceremonii parzenia herbaty. Są takie, które sprawdzają się w porze deszczowej, chronią przed słońcem lub – nienaoliwione – służą wyłącznie do zapewnienia cienia.
Dzięki nim Japonki mogą pochwalić się jasną, nieskazitelną cerą, która podczas intensywnego słońca chroniona jest przed szkodliwym promieniowaniem.
Parasole w kulturze i sztuce
Bardzo powszechnym elementem japońskiej kultury są właśnie parasole. Występują w wielu pokazach tanecznych i na festiwalach organizowanych w całej Japonii. I tak na przykład w Tottori co roku w sierpniu można wziąć udział w festiwalu, podczas którego odbywa się taniec z parasolami. W tym samym czasie organizowany jest Shan Shan Matsuri – taneczna parada, której nieodłącznym elementem są właśnie parasole.
Do Japończyków należy również rekord Guinnessa w największym pokazie tańca z parasolami. Wzięło w nim udział 1668 uczestników.
Parasole miały również ogromny wpływ na sztukę Japonii. Na wielu drzeworytach można zobaczyć zwykłych mieszczan czy gejsze z parasolem u boku. Pojawiły się także w niektórych dziełach zachodnich artystów, takich jak Aimé Morot.
Niezwykła rola zwykłego przedmiotu
Parasole są charakterystycznym elementem pokazującym, jak niezwykła jest kultura Japonii. Tak banalny przedmiot Japończycy zamienili w coś wyjątkowego. Coś, co ma wpływ nie tylko na życie codzienne, ale również na sztukę tego niezwykłego kraju. Udowodnili zachodniemu światu, że parasol ma zdecydowanie szersze zastosowanie niż zwykłe schronienie przed deszczem.
